خودشناسی/ بخش ۱۰۱
در باره ی شادی و غم
شادی و غم و اندوه "همه ی" انسانها از یک جنس و کیفیت نیست.
شادی افراد نفسانی از یک جنس است، همه شان از جاه طلبی و نام و مقام خوششان می آید و همه شان به همسران خود احساس مالکیت دارند و هیچکدام با یکدیگر رابطه ی تفهمی ندارند و حتی کیفیت عشقبازی و امور جنسی آنها در سطح بوده و عمق و روح ندارد.
جنس و کیفیت غم افراد نفسانی نیز مثل هم و از یک کیفیت است، همه شان از مرگ و بیماری می ترسند، همه شان غم نان دارند، همه شان از متعلقاتشان هویت می گیرند.
در این میان افرادی هستند که به روشن بینی، فضیلت و آگاهی دست یافته اند و شناخت و تزکیه ی نفس کرده اند و دیگر ترسی از بیماری و مرگ ندارند، احساس مالکیت به همسر خود ندارند و بر خلاف افراد متعصب و جاهل از لذت بردن همسرشان لذت می برند.
افراد لاابالی از آزار دادن دیگران لذت می برند، از غیبت، پیش داوری و تخریب لذت می برند،
در حالیکه افراد معصوم و سالم هرگز از جاه طلبی و آزار و تخریب دیگران لذت نمی برند.
عده ای جاهل از رفتن به حج و سرکوب امیال فطری فرزندان خود لذت می برند و عده ای از کشتار و شکنجه ی مردم لذت می برند، در حالیکه همه از کشتار و شکنجه و ریا و تزویر لذت نمی برند.
جهنم جاهل، ممکن است بهشت فرد معصوم و بهشت فرد معصوم جهنم جاهل باشد!
لاابالی از مغلطه کردن و فریب دیگران لذت می برد، در حالیکه فرد سالم آگاه به کلامش بوده و از مغلطه و فریب دادن پرهیز می کند و نمادهای انقطاع را مانع دیدن حقایق می داند.
لاابالی از تحریف و سانسور لذت می برد، اما فرد سالم از تحریف و سانسور لذت نمی برد.
فرد خسیس از بخشش کردن لذت نمی برد، در حالیکه فرد سالم از بخشش کردن لذت می برد.
فرد متعصب بیمار از انحصار مهر و الفت در خانواده ی خود لذت می برد، در حالیکه فرد سالم و آگاه از هرگونه انحصارگرایی پرهیز می کند.
فرد انتقامجو از انتقام لذت می برد، اما فرد سالم انتقامجو نیست.
فرد ناسالم چشم دیدن موفقیت های هموطن خود را ندارد، و میل شدیدی برای ایجاد مانع و ناامید کردن دارد، این در حالی است که عده ای کمک می کنند تا هموطن خود رشد کند.
بعضی از مردان از وابستگی زنان خود لذت می برند و تمام تلاششان این است که زنان خود را وابسته تربیت کنند تا زنانشان از اعتماد به نفس پایینی برخوردار باشند و از این رفتار خود لذت می برند؛
در حالیکه مردانی هم داریم که تلاش می کنند زنانشان استقلال فکری و اجتماعی داشته باشند و از استقلال و رشد زنان خود لذت می برند.
بعضی از زنان و مردان دوست ندارند همسرشان رشد کند، زیرا با خود فکر می کنند که اگر همسر من رشد کند، من را نمی پسندد، بنابراین از عقب ماندگی و آسیب های اجتماعی همسرشان لذت می برند.
اگر لذت ترک لذت بدانی
دگر شهوت نفس، لذت نخوانی
بنابراین جهنم تو ممکن است بهشت من و بهشت من جهنم تو باشد!
قاسم سلطانی
relatie tussen zelfkennis en gezondheid